Giò, chả là thực phẩm truyền thống quen thuộc trong bữa ăn của nhiều gia đình Việt Nam. Tuy nhiên, thời gian gần đây, tình trạng sử dụng hàn the trong sản xuất giò, chả vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng.

Bộ Y tế đưa hàn the vào danh sách hóa chất cấm sử dụng trong chế biến thực phẩm. (Hình ảnh minh họa)

Theo quy định của Bộ Y tế, hàn the (Borax, Natri borat) là chất ngoài danh mục được phép sử dụng trong thực phẩm. Đây là hóa chất công nghiệp thường dùng trong sản xuất chất tẩy rửa, chất khử trùng, thuốc trừ sâu… nhưng một số cơ sở vẫn cố tình đưa vào giò, chả, nem chua, bún, bánh đúc nhằm tạo độ dai, giòn, kéo dài thời gian bảo quản để thu lợi bất chính.

Các chuyên gia y tế cảnh báo, hàn the có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người. Nếu sử dụng thực phẩm chứa hàn the trong thời gian dài, chất này sẽ tích tụ trong cơ thể, gây tổn thương gan, thận, hệ thần kinh, ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và làm suy giảm sức khỏe. Trường hợp ngộ độc cấp tính có thể gây buồn nôn, đau bụng, tiêu chảy, co giật, rối loạn nhịp tim, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Trẻ em, phụ nữ mang thai và người cao tuổi là những đối tượng đặc biệt nhạy cảm với loại hóa chất này.

Thời gian gần đây, nhiều vụ việc sử dụng hàn the trong sản xuất giò, chả đã bị các cơ quan chức năng phát hiện, xử lý nghiêm và khởi tố hình sự tại nhiều địa phương như Lào Cai, Hưng Yên, Quảng Trị, Ninh Bình… Những vụ việc trên cho thấy tình trạng sử dụng hàn the trong thực phẩm vẫn còn diễn biến phức tạp, bất chấp nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và các chế tài xử lý nghiêm khắc của pháp luật.

Theo quy định hiện hành, hành vi sử dụng hàn the trong chế biến thực phẩm có thể bị xử phạt hành chính rất nặng, đình chỉ hoạt động sản xuất, buộc tiêu hủy sản phẩm vi phạm; trường hợp nghiêm trọng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 317 Bộ luật Hình sự với mức phạt tù lên tới 20 năm.

Trước tình hình trên, các cơ quan chức năng sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm trên địa bàn; đặc biệt tập trung vào các nhóm ngành hàng có nguy cơ cao như cơ sở sản xuất giò, chả, nem chua, thực phẩm chế biến sẵn và thức ăn đường phố. Việc kiểm tra sẽ được thực hiện định kỳ, đột xuất, kết hợp lấy mẫu kiểm nghiệm nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi sử dụng hàn the và các chất cấm/chất ngoài danh mục cho phép sử dụng trong chế biến thực phẩm, góp phần bảo vệ sức khỏe nhân dân và tạo môi trường sản xuất, kinh doanh thực phẩm an toàn, lành mạnh.

Để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng, người dân cần nâng cao cảnh giác khi lựa chọn thực phẩm; không mua, không sử dụng các sản phẩm giò, chả có biểu hiện dai, giòn bất thường, không rõ nguồn gốc xuất xứ, không có nhãn mác hoặc được bán với giá quá rẻ so với thị trường. Nên lựa chọn sản phẩm của các cơ sở sản xuất uy tín, có đầy đủ thông tin về nguồn gốc, ngày sản xuất và điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm.